Popularne zioło na trawienie może uszkadzać nerki i żołądek. Nowe badania

Coraz więcej Polaków sięga po ziołowe preparaty, kupując je tanio zamiast czekać w długich kolejkach do lekarza. Niestety, zioło często wybierane przy problemach trawiennych i obniżonym nastroju może prowadzić do poważnych komplikacji zdrowotnych. Najnowsze badania rzucają nowe światło na bezpieczeństwo takich samodzielnych terapii.

Naturalne zioła – czy naprawdę bezpieczne?

Dziurawiec zwyczajny (Hypericum perforatum) od lat kojarzony jest ze wspomaganiem walki z depresją i bezsennością. Jednak według analiz National Institutes of Health (NIH) stosowanie tej rośliny bez konsultacji medycznej niesie ryzyko poważnych powikłań. Najgroźniejszym z nich jest ostra niewydolność nerek, która często wymaga hospitalizacji, a w skrajnych przypadkach nawet dializ.

Problemy nie ograniczają się do układu moczowego. Dziurawiec ma dominujący, negatywny wpływ na układ pokarmowy – powoduje uszkodzenia błony śluzowej żołądka, objawiające się zgagą, pieczeniem i silnym bólem w nadbrzuszu. Symptomy te często są lekceważone i tłumaczy się je stresem lub niewłaściwą dietą, choć prawdziwym sprawcą jest codzienne picie naparu z tej rośliny.

Dodatkowo dziurawiec wykazuje silny efekt fototoksyczny. Po spożyciu naparu wystarczy ekspozycja na intensywne słońce, by na skórze pojawiły się bolesne przebarwienia przypominające silną reakcję alergiczną, które mogą goić się nawet tygodniami.

Interakcje lekowe – kto musi unikać dziurawca?

Dziurawiec silnie wpływa na metabolizm ponad 800 leków, przyspieszając ich usuwanie z organizmu poprzez stymulację wątroby. W efekcie codzienne farmaceutyki tracą skuteczność, co stanowi poważne zagrożenie zdrowotne.

Kobiety stosujące antykoncepcję hormonalną są szczególnie narażone – zioło może zmniejszyć jej skuteczność nawet o 50%, zwiększając ryzyko nieplanowanej ciąży. Pacjenci przyjmujący leki przeciwdziałające krzepnięciu krwi również powinni unikać dziurawca, bo osłabienie ich działania grozi zatorami lub udarem mózgu.

Niebezpieczne jest łączenie wyciągów z tej rośliny z lekami na depresję z grupy SSRI, co może wywołać zespół serotoninowy – stan zagrażający życiu, wymagający natychmiastowej pomocy medycznej.

Domowa terapia za „0 zł” – czy to się opłaca?

W dobie rosnących kosztów leczenia i przeciążonego systemu opieki zdrowotnej ziołowe kuracje wydają się atrakcyjną alternatywą. Jednak oszczędność finansowa często okazuje się iluzoryczna. Powikłania po niewłaściwym stosowaniu dziurawca mogą skutkować wielomiesięczną niezdolnością do pracy i długim leczeniem szpitalnym. Zasiłek chorobowy pokrywa tylko 80% wynagrodzenia, co dla wielu rodzin jest poważnym obciążeniem.

Zamiast zaoszczędzić na wizycie u specjalisty, pacjent ponosi wysokie koszty badań, konsultacji i leków naprawczych. Europejska Agencja Leków (EMA) podkreśla, że zioła zawierają silne substancje czynne, które mogą powodować skutki uboczne równie groźne jak syntetyczne farmaceutyki.

Najnowsze badania: zagrożenia związane ze stosowaniem dziurawca (2021–2025)

Wciąż pokutuje mit, że dziko rosnąca roślina jest całkowicie bezpieczna. Ostatnie badania obalają to przekonanie. Analizy z lat 2021–2025 wskazują, że regularne picie herbaty z dziurawca prowadzi do uporczywych dolegliwości żołądkowych, takich jak bóle, nudności czy biegunki. Wiele osób przypisuje je ciężkostrawnym posiłkom, nie zdając sobie sprawy z roli zioła.

Szczególnie dotkliwe skutki dotyczą pacjentów przewlekle leczonych, zwłaszcza nefrologicznych. Badania z kwietnia 2025 roku pokazują, że ekstrakt z dziurawca obniża poziom cyklosporyny – kluczowego leku immunosupresyjnego – nawet o 60%. Dla osób po przeszczepie nerki oznacza to ryzyko odrzucenia narządu i zagrożenie życia.

Raport z czerwca 2023 roku podkreśla fatalny wpływ dziurawca na wątrobę, zmuszaną do nadmiernej pracy. Długotrwałe stosowanie prowadzi do jej znacznego wyniszczenia. Niektóre suplementy z tym zielem są ponadto zanieczyszczone toksynami uszkadzającymi nerki. W rezultacie specjaliści coraz rzadziej zalecają dziurawiec nawet w łagodnej depresji ze względu na ryzyko trwałych następstw.

Źródła: Baza publikacji medycznych PubMed oraz portal Termedia (raporty z lat 2021–2025 dotyczące toksyczności i interakcji lekowych dziurawca).