Test na schodach w 45 sekund. Hiszpański kardiolog wyznaczył granice wydolności serca

Pokonanie 60 stopni schodów w mniej niż 40–45 sekund odpowiada wynikowi 9–10 MET w próbie wysiłkowej i wiąże się z ryzykiem zgonu sercowego na poziomie około 1 proc. rocznie — wynika z badania dr. Jesúsa Peteiro, którego rezultaty zaprezentowano podczas kongresu Europejskiego Towarzystwa Kardiologicznego.

Hiszpański kardiolog przebadał 165 pacjentów. Byli to chorzy skarżący się na duszność, ból w klatce piersiowej albo osoby z podejrzeniem choroby wieńcowej. Zespół porównał ich wyniki na bieżni z czasem wejścia po zwykłej klatce schodowej i uznał, że schody potrafią zastąpić specjalistyczną aparaturę przy wstępnej ocenie wydolności.

Na czym polega próba

Badany pokonuje dokładnie 60 stopni, czyli cztery kondygnacje, w równym tempie — bez wbiegania i bez przystawania po drodze. Liczy się czas.

— Naszym celem było znalezienie prostej i taniej metody oceny wydolności, która pomoże lekarzom w wyborze pacjentów do pogłębionej diagnostyki. Jeśli pokonanie czterech pięter zajmuje ci więcej niż półtorej minuty, kondycja serca nie jest optymalna i wymaga konsultacji lekarskiej — mówi autor badania, dr Jesús Peteiro.

Interpretację opiera się na wskaźniku MET, czyli równoważniku metabolicznym, który opisuje zużycie tlenu przez organizm podczas wysiłku. Uczestnicy z czasem poniżej 40–45 sekund osiągali 9–10 MET. Ryzyko zgonu z przyczyn sercowych wynosi w tej grupie mniej więcej 1 proc. rocznie i około 10 proc. w perspektywie dekady. Mimo tak dobrego rezultatu u 32 proc. z nich echokardiografia wysiłkowa wykazała nieprawidłowości w pracy serca.

Kiedy wynik alarmuje

Pacjenci, którzy potrzebowali na te same 60 stopni 90 sekund lub więcej, uzyskiwali poniżej 8 MET. Ich ryzyko zgonu sercowego szacuje się na 2–4 proc. rocznie, co przekłada się nawet na 30 proc. prawdopodobieństwa groźnego incydentu w ciągu najbliższych dziesięciu lat. W tej grupie zaburzenia pracy serca podczas wysiłku stwierdzono u 58 proc. badanych.

Granicą, po przekroczeniu której warto umówić się do kardiologa, jest według badaczy półtorej minuty. Czas krótszy niż minuta świadczy o dobrej lub bardzo dobrej kondycji układu krążenia.

Kto nie powinien próbować

Prostota testu nie znosi przeciwwskazań medycznych. Świeżo przebyty zawał serca, nieleczona choroba wieńcowa, niekontrolowane zaburzenia rytmu oraz zaawansowane infekcje wykluczają samodzielne wykonywanie próby wysiłkowej. Pacjenci z tymi rozpoznaniami mogą podejmować wysiłek wyłącznie pod nadzorem, w warunkach klinicznych.

Schodowy pomiar nie zastępuje badania w pracowni — ma służyć lekarzom jako tanie narzędzie wstępnej selekcji chorych kierowanych do pogłębionej diagnostyki.