Waga łazienkowa pokazuje jedną liczbę, ale nie mówi, gdzie odkłada się tłuszcz. Duże europejskie badanie EPIC pokazało, że obwód talii pozwala lepiej ocenić ryzyko przedwczesnej śmierci niż samo BMI. A pomiar zajmuje minutę i wystarczy do niego zwykły krawiecki centymetr.
Badanie na prawie 360 tysiącach osób
W badaniu wzięło udział około 360 tysięcy mieszkańców 9 krajów europejskich, a do analizy włączono dane 359 387 osób. Średnia wieku wynosiła 51 lat, a kobiety stanowiły 65,4 proc. uczestników. Badanych obserwowano przez około 10 lat, w tym czasie zmarło 14 723 osoby. Wyniki opublikowano w New England Journal of Medicine, a Komisja Europejska opisała je w serwisie CORDIS w 2008 roku. Badacze uwzględnili wykształcenie, palenie, alkohol, aktywność fizyczną i wzrost.
Każde 5 cm ma znaczenie
- U kobiet każde dodatkowe 5 cm w obwodzie talii wiązało się z ryzykiem zgonu wyższym o 13 proc.
- U mężczyzn było to 17 proc.
- Kobiety z talią powyżej 100 cm i mężczyźni z talią powyżej 120 cm mieli ryzyko niemal dwukrotnie wyższe niż osoby o mniejszym obwodzie.
Co ważne, ta zależność utrzymywała się niezależnie od BMI. Kobieta o prawidłowej wadze, ale z dużym brzuchem, nie może więc spać spokojnie tylko dlatego, że wskaźnik BMI ma w normie. Badacze zalecają, by obok BMI oceniać obwód talii lub stosunek talii do bioder, zwłaszcza u osób z niskim BMI. Najniższe ryzyko obserwowano przy BMI około 24,3 u kobiet i 25,3 u mężczyzn.
Jak zmierzyć talię w domu
Brytyjska fundacja kardiologiczna British Heart Foundation radzi, by zrobić to tak:
- znajdź dolną krawędź żeber i górną krawędź kości biodrowej,
- owiń centymetr wokół brzucha w połowie między tymi punktami; powinien przylegać, ale nie wbijać się w skórę,
- zrób zwykły wydech i dopiero wtedy odczytaj wynik.
Fundacja proponuje też podzielić obwód talii przez wzrost w tych samych jednostkach. Wynik od 0,4 do 0,49 uznaje za zdrowy zakres, od 0,5 do 0,59 za podwyższone ryzyko, a 0,6 i więcej za najwyższe ryzyko. Przykład: kobieta mierząca 165 cm z talią 90 cm ma wskaźnik około 0,55. Nie masz centymetra? Utnij sznurek długości swojego wzrostu, złóż go na pół i owiń nim talię. Jeśli nie da się go zapiąć wokół brzucha, to sygnał nadmiaru tłuszczu w tej okolicy.
Fundacja zaznacza, że wskaźnik talii do wzrostu jest zalecany dorosłym z BMI poniżej 35. Przy wyższym BMI albo gdy trudno dokładnie zmierzyć talię, lepiej poprosić o ocenę pielęgniarkę lub lekarza.
Co radzą badacze
Autorzy badania zalecają, by pomiar talii i bioder stał się elementem rutynowych badań kontrolnych. Prof. Elio Riboli z Imperial College London zwraca uwagę, że zmierzenie talii i bioder praktycznie nic nie kosztuje. Jako sposoby ograniczenia ryzyka wymienia więcej ruchu na co dzień, unikanie nadmiaru alkoholu i zbilansowaną dietę.
Co zrobić z wynikiem
Zapisz wynik i co jakiś czas zmierz się ponownie, a przy okazji zmierz też męża, bo u mężczyzn każde 5 cm oznaczało jeszcze większy wzrost ryzyka. Jeśli twoja talia przekracza 100 cm albo wskaźnik talii do wzrostu wynosi 0,5 lub więcej, porozmawiaj o tym z lekarzem rodzinnym lub pielęgniarką.
W razie wątpliwości dotyczących wagi i zdrowia skonsultuj się z lekarzem.
Ilustracja: wygenerowana przez AI
Comments