Poselski projekt likwidacji systemu kaucyjnego trafił do Sejmu. Podpisało go 17 posłów Konfederacji

Do Sejmu wpłynął poselski projekt ustawy znoszącej system kaucyjny, który w Polsce funkcjonuje od 1 października 2025 roku. Dokument zarejestrowano 6 sierpnia pod numerem RPW/27019/2026, podpisało się pod nim 17 posłów Konfederacji, a głównym wnioskodawcą jest Grzegorz Płaczek.

Na tym etapie dla kupujących nie zmienia się nic. Projekt trafił dopiero do biura legislacyjnego, jego pełna treść nie została jeszcze opublikowana, a przed nim komisje, opinie prawne i głosowania. Cała ścieżka może zająć miesiące.

Argumenty wnioskodawców

Autorzy projektu uznają obecne rozwiązanie za wadliwe zarówno w warstwie przepisów, jak i w praktyce. W uzasadnieniu wskazują, że ustawę uchwalono w pośpiechu, bez rzetelnych konsultacji z branżą handlową, samorządami i organizacjami konsumenckimi.

Drugi zarzut dotyczy dostępności punktów zwrotu. Automaty stoją głównie w dużych miastach, więc mieszkańcy wsi i mniejszych miejscowości muszą po zwrot dojechać. Zdaniem posłów najbardziej odczuwają to osoby starsze i z niepełnosprawnościami, dla których wyprawa po kilkadziesiąt groszy przestaje się opłacać.

Jak działa system dzisiaj

Kaucją w wysokości 50 groszy objęte są butelki plastikowe o pojemności do 3 litrów oraz puszki metalowe do 1 litra. Od 2026 roku do systemu weszły szklane butelki wielokrotnego użytku do 1,5 litra — tu kaucja wynosi 1 złoty.

Zwrot nie wymaga paragonu. Warunkiem jest to, żeby opakowanie nie było zgniecione. Produkty objęte systemem można rozpoznać po znaku kaucyjnym na etykiecie: dwie strzałki tworzące prostokąt, napis „kaucja” i kwota.

Unijne wymogi zostaną niezależnie od decyzji Sejmu

System kaucyjny wprowadzono między innymi w związku z unijną dyrektywą SUP, która zobowiązuje państwa członkowskie do osiągnięcia określonych poziomów selektywnej zbiórki jednorazowych butelek plastikowych. Dyrektywa nie narzuca kaucji — traktuje ją jako jedno z możliwych narzędzi, nie jedyne.

Gdyby Sejm zlikwidował polski system, Polska nadal musiałaby wykazać się wymaganymi poziomami zbiórki, tyle że innym sposobem. Do czasu ewentualnej zmiany przepisów kaucję za oznaczone opakowania płaci się przy zakupie i można ją odzyskać na dotychczasowych zasadach.