Dermatolog pokazał zdjęcia czerniaków: „Większość z nich wcale nie jest oczywista do zauważenia”

Dr Michael Christopher, certyfikowany dermatolog z kliniki Ironwood Dermatology, opublikował w mediach społecznościowych nagranie ze zmianami skórnymi swoich pacjentów. Każda z nich okazała się czerniakiem, choć część wyglądała jak zwykłe znamię, plamka czy niewielkie przebarwienie.

Każda zmiana tutaj to czerniak. Zobacz, jak różnie może się on prezentować — napisał lekarz przy nagraniu.

Czerniak rozwija się z melanocytów, komórek barwnikowych produkujących melaninę. Najczęściej pojawia się na skórze, ale występuje też w obrębie błon śluzowych, gałki ocznej i pod paznokciem. Stanowi niewielki odsetek nowotworów skóry, a mimo to odpowiada za znaczną część zgonów z ich powodu, bo szybko daje przerzuty.

Co powinno zaniepokoić

Lekarze posługują się zasadą ABCDE. Uwagę powinny zwrócić znamiona asymetryczne, o nieregularnych brzegach, niejednolitym kolorze, średnicy powyżej 6 mm albo takie, które szybko się zmieniają. Drugim sygnałem jest tzw. brzydkie kaczątko — zmiana wyraźnie odstająca wyglądem od pozostałych znamion na ciele.

Czerniak bywa czarny, brązowy, różowy, czerwony, cielisty, czasem niemal bezbarwny. Może swędzieć, krwawić, łuszczyć się, tworzyć strupek albo powiększać się w ciągu kilku tygodni. Zdarza się też, że nie daje żadnych objawów.

Większość czerniaków, które codziennie wykrywam, wcale nie jest oczywista do zauważenia. Nawet podczas pełnego badania skóry część tych przypadków zostałaby przeoczona w większości klinik w całym kraju. Dlaczego? Ponieważ korzystanie z dermatoskopu nie jest powszechne, a edukacja w tym zakresie nie jest ustandaryzowana — podkreślił dr Christopher.

Jak wygląda diagnostyka

Podstawą jest oglądanie całej skóry, łącznie ze skórą głowy, stopami, przestrzeniami międzypalcowymi, paznokciami i okolicami intymnymi. Dermatoskopia, czyli oglądanie zmian w powiększeniu, pozwala dostrzec cechy niewidoczne gołym okiem. Przy podejrzeniu czerniaka lekarz usuwa zmianę chirurgicznie w całości i przekazuje ją do badania histopatologicznego, które przesądza o rozpoznaniu. Dalej, zależnie od grubości nacieku i zaawansowania, wykonuje się ocenę węzłów chłonnych, USG, tomografię komputerową, rezonans magnetyczny lub PET.

We wczesnym stadium wystarcza wycięcie zmiany z marginesem zdrowej skóry i rokowanie jest wtedy bardzo dobre. Przy wyższym ryzyku nawrotu albo w chorobie zaawansowanej stosuje się immunoterapię oraz leczenie ukierunkowane molekularnie, dobierane do cech nowotworu.

Luki w badaniach przesiewowych

Pokazując wam te przypadki, chcę edukować społeczeństwo, jak naprawdę wygląda czerniak oraz zwrócić uwagę na obecne luki w standardach badań przesiewowych w kierunku raka skóry — napisał dermatolog.

Dermatolodzy zalecają oglądanie skóry raz w miesiącu. Stałej kontroli specjalisty wymagają osoby z licznymi znamionami, jasną karnacją, historią oparzeń słonecznych, obciążeniem rodzinnym albo przebytym nowotworem skóry.